English

Türkçe

عربي

ئۇيغۇرچە

M.Emin HEZRET

Çin'de komünizm yıkılırken

Bu yıl Mayıs ve Haziran aylarinda Çin'de mey­dana gelen Tiannanmen olayları Kızıl Çin'in yeni bir Demokratik Çin'e hamile olduğunu gös­terdi. Tabiiki çok yakın bir gelecekte bu hamilelik doğum verecektir. Çin'deki öğrenci hareketleri kanlı bir şekilde bastırılmış olsa da, komünizmi yı­kacak güç daha yok olmuş değildir. Bu güç sağ­lam ve teşkilatlı bir şekilde yeraltı faaliyetine gir­di. Doğu Almanya'da Utanç Duvarı'nın yıkılması ve Polonya'da Lenin heykelinin yıkılması, Maca­ristan, Çekoslovakya ve Bulgaristanlarda halkla­rın komünistleri komünist rejimden vazgeçmeye zorlaması, Sovyetler Birliği'ndeki cumhuriyetler­de durmaksızın ortaya çıkmakta olan bağımsızlık davaları, demokrasi için olan mücadeleler... İşte bunların hepsi vücudun iyileşmesine imkân ver­meyen hasta komünizmi defnedecek unsurlardır. Doğu Avrupa'da devam etmekte olan bu heye­canlı hareketler komünizm esareti altında, insanlık hukuku en ağır şekilde ayak altı edilen Çın halkı­na yeniden cesaret bahşetmektedir.

Dış ülkelerdeki yaşamakta olan Çin muhacirleri Çin'de demokrasi istemekte olan kardeşlerine el­lerinden gelen yardımı yapmaktadırlar. Hür dün­ya Çin'de demokrasi isteyen toplulukları destek­liyor. Faşist diktatörlüğü altında gizli harekete geç­meye mecbur olan Çin halkı, Çin Komünist Partisi'nin merkez komitesi içinde canlanma ihtimali olan bir siyasi değişmeyi dört gözle beklemekte­dirler. Bence Çin'de üç ila beş yıl arasında komü­nizm rejiminin yerine başka bir rejimin gelmesi mümkündür. Amma komünizmden vazgeçiş, is­ter komünist idaresi içinde vücuda gelecek siya­si değişme yoluyla veya başka bir şekildeki, inkı­lap yolunda olsun bu bir iç savaştan geçer. Nasıl bir şekilde olursa olsun, ne kadar kan dökülürce dökülsün Çin'de muhakkak rejim değişecektir. Eğer Çin'de rejim değişse Çin'in müstemlekesi olan Doğu Türkistan'da durum nasıl olacak? Do­ğu Türkistan bu rejim değişmesinden ne gibi bir çıkar sağlar? İşte bu bütün Doğu Türkistanlıların çok derinden düşünmesini gerektiren mühim so­rulardandır. Kızıl Çin yönetimi Doğu Türkistan'ı is­tila ettiği 40 yıl içinde, vatanımızın içinde ve dı­şında mücadele bir gün dahi durmuş değildir. Am­ma Doğu Türkistanlılara gelmekte olan bu imkan gibi daha iyi bir imkan gelmemişti. Şimdi imkân bizi bekliyor, biz Doğu Türkistanlılar bu imkânı dü­şünmek ve değerlendirmek mecburiyetindeyiz. Biz geçmişteki şanlı mücadele tarihimize ve acı ders ve tecrübelerimize bakarak bir hülasa çıkar­mamız lâzımdır, şimdi biz yeni bir mücadele yo­luna ve şekline muhtacız. Bu mücadele yolu ve şekli Çin'deki rejim değişmesi esnasında biz Do­ğu Türkistanlıları esaslı ve uygun bir millî ideali olur kılması lâzım.

Eğer Çin'deki rejim değişmesi esnasında Do­ğu Türkistan'daki kardeşlerimiz herhangi bir milşi menfaat elde edemezse ve hariçteki Doğu Türkistanlılar yurdumuzda Çinliler tarafından icra edi­len değişmelere bir yabancı gibi televizyonlarda seyredip "of" çekmekten başka bir şey yapama-larsa; bu durum Doğu Türkistan'da yaşamakta olan 25 milyon Türk kardeşlerimiz için ve hariçte yaşamakta olan 1 milyon Doğu Türkistanlı muha­cirler için aynı derecede hakareti ve yüz karası bir iş olacaktır.

Bizim ne yapmamız gerektiğini vicdan sahibi her Türkistanlının gözden geçirmesi lâzımdır.